Skoðanaskipti við Teit Atlason vegna Magma
Teitur Atlason bloggari skrifaði þetta á vef sinn fyrir nokkru síðan:
Magnús Orri Schram er þingmaður Samfylkingarinnar og eftir því sem ég best veit, einarður stuðningsmaður þess að einkafyrirtæki geti keypt og selt orkuna í iðrum Íslands, eftir eigin geðþótta.
Hérna er opið bréf til Magnúsar:
Ágæti Magnús Orri.
Hvernig geta Íslendingar haft hag af því að kanadíska fyrirtækið Magma, nýti orkuna á suðurlandi og selji til kúnna á Íslandi, ellegar í gegnum sæstreng til Færeyja eða Bretlands?
Virðingarfyllst:
Teitur Atlason
http://www.dv.is/blogg/eimreidin/2010/5/24/opid-bref-til-schram/
Ég svaraði Teiti svo í gær:
Sæll Teitur,
Fyrir nokkrum árum voru sett lög á Íslandi sem skiptu orkumarkaðnum upp í þrjá hluta. Í fyrsta lagi auðlindin sjálf, í öðru lagi nýtingarhlutinn (HS Orka) sem borar eftir gufunni og svo í þriðja lagi veitufyrirtæki sem dreifir rafmagni eða vatni til almennings (HS Veita). Fyrsti hlutinn skal ætíð vera í almannaeigu en greiða skal afnotarétt til eigenda. Annar hlutinn er áhættusamur rekstur og hann má vera í einkaeigu. Þriðji hlutinn skal vera í meirihluta eigu opinberra aðila. Í örstuttu máli þá var ákveðið að skipta þessu upp til að gera geirann gagnsæjan, til að hluti tvö gæti selt hverjum sem er í hluta þrjú og til að almenningur gætu keypt af hvaða fyrirtæki sem er í hluta þrjú.
Það má segja að umræðan eigi að umhverfast um tvö deilumál. Annars vegar hvort hluti tvö eigi að vera í einkaeigu eða opinberri eigu og svo hvort útlendingar eiga að fá að koma að þessum rekstri.
Að mörgu leyti skil ég þau sjónarmið um að orkufyrirtækin eigi að vera í almannaeigu – þó ég sé ekki endilega sammála þeim. Að svo komnu máli er hins vegar ljóst að opinberir aðilar eru í mjög þröngri stöðu til að koma að svona rekstri. Lífeyrissjóðir treysta sér ekki til þátttöku í HS Orku og ég sé ekki grundvöll fyrir því að ríkið eigi að finna 16 milljarða til að kaupa helming í HS Orku og svo 25 milljarða til viðbótar í nauðsynlegar fjárfestingar á næstu sex árum. Ríkið má ekki taka lán og því þarf þá að skera niður í útgjöldum eða hækka skatta til að ná í þessa 28 milljarða.
Þvert á það sem fullyrt er, þá hef ég aldrei barist fyrir því að hluti tvö (borunarfyrirtækið) eigi að vera í eigu útlendinga en ég sé hins vegar ekki hvernig við getum bannað útlendingum að eiga fyrirtæki á Íslandi sem eru í áhættusömum samkeppnisrekstri. Við búum í opnu hagkerfi og því geta Kanadamenn rétt eins og Íslendingar farið með arð af sínum fyrirtækjum úr landi. Útlendingar eiga að fá að fjárfesta í íslenskum fyrirtækjum. Við skulum bara gæta vel að lagarammanum.
Við sitjum uppi með þetta vandamál vegna þess að menn fóru í einkavæðingu á Hitaveitu Suðurnesja á sínum tíma. Við getum ekki hrifsað til okkar eignarhlutinn. Það er eignarnám og skapar skaðabótaskyldu. Hið opinbera á ekki fjármuni til að leggja í verkefnið og lífeyrissjóðirnir treysta sér ekki í verkefnið. Ég sé því ekki alveg hvernig menn sem mótmæla þessu gjörningi geta leyst hnútinn. Enginn þeirra hefur bent á lausn.
Að lokum:
Hér er ekki verið að selja auðlindina. Auðlindin er og verður í eigu almennings. Að bora eftir heitri gufu er mjög áhættusamt og krefst mikillar fjárfestingar. Ég tel að við eigum ekki að ráðstafa opinberum fjármunum í slík verkefni þegar framundan er niðurskurður í þjónustu við fatlaða, börn og eldra fólk. Það er ekki forgangsatriði. Það getur verið að við teljum rétt að kaupa fyrirtækið þegar betur árar í ríkisfjármálum en að svo komnu skulum við einbeita okkur að auðlindarentunni og lagarammanum.
0 Athugasemdir