Umhverfismál eru atvinnumál
Brýnasta viðfangsefni stjórnmálamanna næstu árin verður staða umhverfismála og hvernig tekst að breyta lífsháttum vesturlandabúa í átt til græns lífstíls. Umræða um mengun, gróðurhúsalofttegundir, vatnsskortur og fjölgun íbúa jarðar virðast hins vegar ekki í brennidepli pólitískrar umræðu á Íslandi. Það er að mörgu leyti sérkennilegt, enda eiga fáar þjóðir meira undir stöðu umhverfismála en einmitt Íslendingar þar sem velmegun okkar byggir að miklu leyti á náttúruauðlindum lands og sjávar. Helstu meginstoðir verðmætasköpunar á Íslandi eru fiskurinn í sjónum, rafmagnsframleiðsla orkuauðlinda og náttúran sem meginaðdráttarafl í ferðaþjónustu. Þannig getur umfangsmikil röskun á náttúrufari kippt grundvellinum undan hagsæld á Íslandi.
Því er mikilvægt að umræða um umhverfismál dýpki á Íslandi. Í raun ættu umhverfismál í stóru sem smáu að vera helsta hagsmunamál atvinnulífsins hér á landi, enda sækjum við grundvöll efnahagslífsins til viðkvæmrar náttúru og náttúruauðlinda. Eins og áður hefur verið rakið í þessum pistlum byggir samkeppnishæfni íslenskra afurða á erlendum mörkuðum að miklu leyti á náttúrufari og hreinleika og því á verndun umhverfisins að vera í forgrunni atvinnumála hér á landi. Umhverfismál eru líka smátt og smátt að verða lykilatriði í viðspyrnu atvinnulífsins í núverandi kreppuástandi og hversu langt þjóðir heims eru komnar í grænum lausnum kemur til með að skipta lykilmáli í atvinnumálum framtíðarinnar.
Mengið að vild
Fræðimaðurinn Thomas Friedmann varpar skýru ljósi á þetta viðfangsefni bók sinni „Hot, Flat and Crowded“ en þar segir hann meðal annars: „Í hvert sinn er ég kem til Kína er ég spurður: Herra Friedmann – þið Bandaríkjamenn hafið mengað að vild í 150 ár með ykkar olíu og kolum. Er núna ekki komið að okkur Kínverjum? Megum við ekki fá okkar iðnbyltingu, þó það sé á kostnað mengunar? Þá hef ég svarað: Jú endilega fyrir alla muni. Fyrir hönd þjóðar minnar vil ég segja við ykkur Kínverja; nú megið þið menga að vild og takið þann tíma sem þið þurfið. Því ég held að land mitt þurfi bara svona fimm ár til að uppgötva allar helstu lausnirnar sem þarf til að búa til umhverfisvænt samfélag. Þá getum við fundið út hvernig beri að leysa orkuvandamálið og mengunina og þróa þær vörur sem nauðsynlegar eru til að skapa sjálfbært samfélag. Þið Kínverjar munið svo byrja að hósta af menguninni einn daginn og þá munum við koma og selja ykkur umhverfisvænar lausnir og vörur sem standast kröfur um grænan lífstíl. Þá verðum við komin með fimm ára samkeppnisforskot við að leysa vandamál framtíðarinnar. Ef þið viljið þá fimm ár til viðbótar, þá verði ykkur að góðu. Þá verðum við komin með tíu ára forskot í lykilatvinnuvegi framtíðarinnar.“
Græn sókn
Umhverfismál og atvinnumál eru þannig samtvinnuð og því er mikilvægt að allir stjórnmálaflokkar leggi uppúr grænum gildum á sem flestum sviðum, því þá tekst okkur að skapa grundvöll til sóknar fyrir íslensk fyrirtæki, vörur og lífsgæði á Íslandi. Í auknum kröfum um sjálfbærni og grænar áherslur felast gríðarlegir möguleikar – sérstaklega fyrir land eins og Ísland.
Þjóðir heims leita nú leiða til að samtvinna markmið til skemmri tíma um efnahagslegan vöxt við lengri tíma markmið um verndun umhverfis. Lykilþáttur í þeirri nálgun er að ekki er hægt að skilja að umhverfismál og efnahagsmál. Ef ekki verði brugðist við á sviði umhverfisverndar með bráðum hætti, mun það hafa gríðarleg efnahagsleg áhrif fyrir íbúa jarðarinnar á næstu árum eða áratugum. En um leið geta umhverfismál orðið uppspretta sóknar og vaxtar þá sérstaklega fyrir lönd eins og Ísland. Grænn vöxtur getur gegnt veigamiklu hlutverki við endurreisn íslensks atvinnulífs til skemmri tíma og skapað grundvöll fyrir velmegun og gott mannlíf á landinu til lengri tíma.
0 Athugasemdir